Мөнәсәбәттәр сере

Табип, медицина фәндәре кандидаты, БДУ-ның клиник психология кафедраһы доценты һәм дин өлкәһен өйрәнгән белгес Гөлйән Турҙыморат ҡыҙы Нәжимова:

– Телегония «яралыу», «тоҡом» тигән мәғәнәне аңлата. Бына ошонан башлайыҡ: ни өсөн борон-борондан күп халыҡтарҙа ғиффәтле ҡыҙҙарға ғына өйләнгәндәр. Батшалар, хандар һәм замоктар тотҡан кенәздәр, юғары титулдарға эйә тархандар был мәсьәләгә бигерәк тә оло яуаплылыҡ менән ҡараған. Нимә өсөн мөһим булған уларға ҡыҙҙың сафлығы? Намыҫ, ғорурлыҡ, таҙалыҡ кеүек эмоциональ торошҡа ғына ҡайтып ҡалғанмы талаптары? Ә бит, юҡ! Ҡатын-ҡыҙ организмында тәүге енси бәйләнешкә ингән ирҙән «хәтер» ҡала һәм ул ҡатындың беренсе балаһына йоғонто яһай. Тимәк, ҡыҙ организмы – шундай мөғжизәле Аллаһ ҡөҙрәте, ул үҙ биобиләмәһенә үтеп ингән беренсе ир енесенең энерго-мәғлүмәти ҡылыҡһырламаһын «яҙып ала» һәм әлеге «имза» унда беренсе балаға тапшырылғансы юйылмай. Бына шуға ла һаҡлағандар ҡыҙҙарҙы. Һәр ир ҡатынында үҙенең генә «эҙе», балаһында үҙ гендарының «хәтере» булыуын теләгән. Европа илдәрендәге юғары ҡатлам вәкилдәре быға айырыуса иғтибар иткән, сөнки икенсе ир «хәтере» ҡушылған бала уға ылыҡмаҫҡа, хатта дошман булып китергә мөмкин тип ҡурҡҡандар. Ғәҙәттә, нәҫелдәге байлыҡ, хакимлыҡ, исем-титулдар ана шул тәүге балаға (әгәр ул ир затынан булһа) күскән. Шуға атайҙарға беренсе балаһының «таҙа ҡанлы» булыуы үтә мөһим булған.

Был боронғо тәртип кенә түгел, әхлаҡи һәм физик сафлыҡты, нәҫел сәләмәтлеген һаҡлауҙы маҡсат итеп ҡуя белгән аңлылар бөгөн дә ошо факторға иғтибар итә. Аллаһы Тәғәлә кешене яралтҡанда иң беренсе уға аҡыл биргән, шул аң уны төрлө теләктәренән һаҡларға һәм яҡларға тейеш. Йәштәрҙе аңдары менән эш итергә өйрәтеү фарыз...